10 KASIM — BİR ÖZLEMDEN ÖTE, BİR SORUMLULUK

Mustafa Kemal Atatürk, işte böyle bir liderdi.

O, yalnızca işgal altındaki bir vatanı kurtarmadı. Umutsuzluğun hâkim olduğu bir dönemde, bir milletin kendi kaderini değiştirebileceğine olan inancı yeniden yarattı. Karanlığın karşısına aklı, cehaletin karşısına bilimi, kulluğun karşısına yurttaşlığı, teslimiyetin karşısına bağımsızlığı koydu.

Ve en önemlisi, kazandığı zaferleri KİŞİSEL BİR İKTİDARIN değil, millet egemenliğine dayanan bir Cumhuriyet'in temeli yaptı.

Ancak 10 Kasım, yalnızca geçmişe dönüp büyük bir lideri hatırladığımız gün olmamalıdır. Aynı zamanda kendimize, toplumumuza ve geleceğimize dönüp bakabildiğimiz bir vicdan muhasebesi olmalıdır.

Çünkü asıl mesele, Atatürk'ün bize nasıl bir ülke bıraktığı kadar, bizim o ülkeyi nasıl bir geleceğe taşıdığımızdır.

Bugün kendimize sormamız gereken sorular var:

Aklın ve bilimin yol göstericiliğini ne kadar koruyabildik?

Eğitimi, sorgulayan ve özgür düşünen bireyler yetiştirmenin aracı olarak ne ölçüde yaşatabildik?

Adaletin herkese eşit uygulanmasını sağlayabiliyor muyuz?

Liyakati gerçekten esas alıyor muyuz?

Düşüncenin özgürce ifade edilmesini ne kadar güvence altına alabildik?

Kadınların eşitliğini, çocukların geleceğini, gençlerin umutlarını ne kadar koruyabildik?

Ve belki de en önemlisi, Cumhuriyet'in bizlere kazandırdığı hakların ve özgürlüklerin değerini yeterince anlayabildik mi?

Bu soruların yanıtlarından kaçamayız. Çünkü bir toplumun değerlerine bağlılığı, onları ne kadar sık dile getirdiğiyle değil, ne kadar kararlılıkla savunduğuyla ölçülür.

Bu sorulara gönül rahatlığıyla "evet" diyemiyorsak, savunmakla yükümlü olduğumuz değerler karşısında kendimizi de sorgulamalıyız.

Cumhuriyet, yalnızca geçmişte kazanılmış büyük bir zaferin adı değildir. Cumhuriyet; adaletin, eşitliğin, özgürlüğün ve insan onurunun ortak güvencesidir.

Laiklik yalnızca anayasal bir ilke değil, farklı inanç ve düşüncelere sahip insanların eşit yurttaşlar olarak bir arada yaşayabilmesinin teminatıdır. Bilimsel eğitim yalnızca kalkınmanın değil, özgür düşüncenin de temelidir. Hukukun üstünlüğü ise güçlü olanın değil, haklı olanın korunabilmesinin şartıdır.

Adaletin yerini ayrıcalık, liyakatin yerini sadakat, bilimin yerini dogmalar aldığında kaybedilen yalnızca kurumların niteliği değildir. Bir milletin geleceğe duyduğu güven, gençlerinin umudu ve Cumhuriyet'in kuruluş felsefesi de yara alır.

İşte bu yüzden Atatürk'ü anlamak, onun yaşadığı dönemi bilmekten çok daha fazlasını gerektirir.

O, milletine hazır cevaplar ezberletmek yerine aklı kullanmayı, sorgulamayı, araştırmayı ve çağın ilerisine yürümeyi öğütledi. Kendisinden sonra gelecek kuşaklara değişmez kalıplar değil, değişen dünyayı anlayabilecek bir düşünce anlayışı bıraktı.

Bugün onun adını her yerde görebilir, sözlerini her fırsatta tekrarlayabiliriz. Ancak onun en çok önem verdiği değerler aşınırken sessiz kalıyorsak, bu bağlılığın anlamını da sorgulamak zorundayız.

Çünkü Atatürk'e duyulan sevgi, Cumhuriyet'in temel değerleri karşısında gösterilen kayıtsızlığın mazereti olamaz.

Bir milletin tarihine duyduğu saygı, yalnızca geçmişin kahramanlarını yüceltmesiyle değil, onların uğruna mücadele ettiği değerleri koruyabilmesiyle anlam kazanır.

Ve unutmamalıyız:

Bir Cumhuriyet'i kurmak büyük bir zaferdir. Onu yaşatmak ise her kuşağın vermek zorunda olduğu yalnızca bir sınav değil, gerektiğinde kararlılıkla verilmesi gereken bir mücadeledir.

10 Kasım'da saatler 09.05'i gösterdiğinde hayat bir dakikalığına duracak. Sirenler çalacak, başlar öne eğilecek, gözler dolacak.

Peki ya sonra?

Saat 09.06'da ne değişecek?

Adaletsizliğe karşı sesimizi yükseltebilecek miyiz?

Bilimin, özgür düşüncenin ve laikliğin yanında aynı kararlılıkla durabilecek miyiz?

Gençlerimize yalnızca Atatürk'ün başarılarını anlatmakla yetinmeyip, onun hayal ettiği özgür ve çağdaş ülkeyi bırakabilecek miyiz?

İşte 10 Kasım'ın gerçek anlamı, bu sorulara vereceğimiz yanıtlarda saklıdır.

Onun yokluğuna alışmak mümkün olabilir; fakat onun ilkelerinden uzaklaşmak, Cumhuriyet'e karşı en büyük vefasızlıktır.

Bugün yasımızı tutarken bir gerçeği de unutmayalım:

Atatürk'ün ardından yalnızca başımızı eğmek yetmez. Gerektiğinde onun savunduğu değerler için başımızı dik tutabilmeliyiz.

Büyük Önder Gazi Mustafa Kemal Atatürk'ü, aramızdan ayrılışının 88. yılında sonsuz saygı, özlem ve minnetle anıyoruz.

Jale Eren